Tasarım korumasının temel şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik ölçütlerinin özellikle seri üretime dayalı sektörlerde ve hazır bileşenlerin yoğun olarak kullanıldığı alanlarda nasıl uygulanacağı hususu uygulamada tartışma konusu haline gelmiştir. Gerçekten de ayakkabı, mobilya veya hazır giyim sektörlerinde tasarımların çoğunlukla tedarikçi kataloglarında yer alan standart modellerin sınırlı ölçüde uyarlanması suretiyle oluşturulması, bunların gerçek anlamda “tasarım” sayılıp sayılmayacakları ve özellikle de tasarım koruması için aranan ayırt edici nitelik koşulunu sağlayıp sağlamayacakları gibi sorular gündeme gelmektedir. Konuya ilişkin bir uyuşmazlık yakın zamanda Avrupa Birliği Adalet Divanı tarafından ele alınmıştır.

Spor otomobil üreticisi Ferrari, “lüks” otomobil denilince sektörün ilk akla gelen markalarındandır. Bu “lüks” imajının oluşmasında ise sınırlı ürün arzı, ‘tailor-made’ üretimler ve ikinci el (Ferrari) araçlarına ilişkin politikalar önem arz ediyor. Ferrari, yaratmış olduğu “lüks” imajının zedelendiğini düşünmüş olmalı ki Alman menşeli lüks otomobil modifiye şirketi Mansory Design ile bir “tescilsiz

10 Ocak 2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun (SMK) getirdiği temel yenilikler için şu çalışmamıza bkz. (Link). Bu çalışmamızda tasarımlara özgü dikkat çekici yenilikler incelenecektir.

1.Tescilli ve Tescilsiz Tasarım Koruması Birlikte Kabul Edildi

Türk tasarım mevzuatı büyük ölçüde AB mevzuatından olduğu gibi alındı. Bir farkla ki, SMK’dan önceki düzenlemede sadece tescilli tasarımlar düzenlenmişti. Buna göre tescilli tasarımlar başvuru tarihinden itibaren beşer yıllık dönemler halinde yenilenmek kaydıyla maksimum yirmi beş yıl süreyle korunmaktadır. AB hukukuyla uyumlu bir şekilde SMK’da modası sık değişen moda ve tekstil gibi sektörlerin ihtiyacını karşılamak amacıyla tescilsiz tasarım koruması da kabul edildi.